جوانان در سپهر سیاسی ایران
ساختار حزب توده در ایران به عنوان بزرگترین و متشکل ترین تشکیلات سیاسی ایرانی، هنوز هم شالوده بسیاری از احزاب ماست. توده در ایران به عنوان سازمان یافته ترین حزب ایرانی تا جایی در عضو گیری پیش رفت که علیرغم وجهه غیرقانونی اش در پاره ای از ایام، قادر به نفوذ در بدنه ساختار نظامی ایران و جذب فرمانده نیروی دریایی- دریادار مدنی- شد و ارکانی داشت که تزلزل ناپذیر می نمود.
اما توده آنجا را اشتباه رفت که پتانسیل عظیم اعضایش را در پیشگاه اردوگاه شوروی کمونیست ذبح کرد و بلایی بر سر نسلی از سیاست ورزان ایرانی آورد که هنوزهم با به خاطرآوردنش تاریخ مشمئز می شود.
اما امروز دیگراز حزب توده اثری به جا نمانده. دبیران کل آن سالهاست که در زیر خاک خفته اند و اعضایی که دیروز جوانان حزب توده نام داشتند، پس از گذراندن دوران سخت هجرت و زندان، علنا به انتقاد از استراتژی توده و اخوتش با اردوگاه شرق کمونیست می پردازند.
در غیاب توده، امروز احزاب جدیدی با تفکرات جدید پا به عرصه نهاده اند. حزب جمهوری اسلامی به عنوان مطرح ترین حزب حکومت ساز در یاجتار سیاسی سالهای اول انقلاب، تنها مختص به روحانیونی بود که دستی بر آتش انقلاب داشتند و مکلاهایی که عقبه فکری شان برداشت ایدئولوژیک از سیاست بود.
سازمان مجاهدین انقلاب هم که با تجربه مبارزه مسلحانه با حکومت پهلوی از سازمان مجاهدین خلق جدا شده بود، آنقدر ریزش نیرو داشت که تبدیل به حزبی کوچک با آرمانهای بزرگ شد.
تجربه سایر احزاب پیش از خرداد 86 نیز به همین صورت بود. به استثنای کارگزاران سازندگی که باز هم از میان مدیران ارشد دولت وقت تشکیل شد، احزاب یا عمر کوتاهی داشتند و به سرعت به سمت زوال اندیشه رفته اند و یا اثرگذاریشان در حوزه اجتماعی خاص بوده است که این با ذات تعریف حزب به معنای عام، در تضاد است.
حقیقت این است که در تجربه احزاب ایرانی پس از انقلاب اسلامی، جوانان تا قبل از خرداد 1386 هیچ جایگاهی نداشتند. جوانانی که در این سالها به دور از تمامی حمایتهای سیاسی بالیده بودند در اعتراضی مدنی،"نه" قاطع خود را به جریان فکری جوان گریز حاکم اعلام کردند و سید محمد خاتمی با اراده ملت و مشخصا جوانان و دانشجویان به عنوان محبوب ترین سیاستمدار ایرانی پس از مصدق و امام خمینی، بر مسند قدرت جای گرفت.
پس از آن بود که در بهار مطبوعات و دوران رویایی کتاب قلم در دست جوانانی قرار گرفت که تا قبل از خرداد 86 در ساختار سیاسی تنها عمله سیاسی بودند. نسلی پا گرفت و قدم در تشکلها و احزاب نوظهور نهاد و عطر خوشش عرصه تفکر و سیاست را معطر نمود.
باید پذیرفت که نسل نو امروز، دارای تفکری پویا، منطقی، آزاد و حق طلب است. امروز جوانان هستند که در کالبد احزاب مختلف روح می دمند و احزاب را به حرکت وا می دارند. جوانانی که شب قبل از پیروزی محمد خاتمی بر سر چار راهها گل هدیه میدادند امروز پشتوانه های تکتمل و اصلاح جامعه شده اند.
و این جوانان هر روز پویاتر و بالنده بر می شوند آینده ایران آز آن آنهاست. سیاستمداران جوان بی ادعا، فردا بزرگمردان و شیرزنان ایران زمین اند. کما این که امروز هم در همین قالب به ایفای نقش می پردازند. اینان نه داعیه پیشوایی دارند و نه ادعای حکومت. نه خواهان انقلابند و نه خواهان تحجر. اینان روشنگرانند. عصیان جوانی را با تمام هیجاناتش در سر دارند و عقلانی هدایتش می کنند.
جوانانی که حضورشان و اندیشه شان خالق حماسه دوم خرداد و راه گشای جریان اصلاحات بود.
****
حزب توده آنقدر پایدار نماند که آثار حضور شاخه جوانانش را در عرصه مدیریتی خودش تجربه کند. شاخه جوانان حزب توده ستون حزب توده بود و وقتی از آن غافل شد و به تحکیم پایه های سازمان مخفی پرداخت، خانه اش از همان ستون شروع به ریزش نمود.
حزب توده مسیر را اشتباه رفت و جوانانش را به مسلخ کمونیسم روسی برد و کابوسی شد تا عبرتی باشد برای تمام احزاب امروز.
ساختار حزب توده هنوز هم پابرجا ست اما اندیشه اش در گورستان ایدئولوژی خفته است و امروز احزابی که میراث دار سیاست ورزی ایرانی اند دیگر مسیر را شناخته اند: اصلاح امور و ساختار توسط اندیشه های جوان.
چیزی که حزب توده آن را از یاد برده بود...
روز خبر نگار روزی بود مثل تمام روزها. این اسامی فقط ما را متوقع کرده است.
کار همان کار است دغدغه ها هم همان.
ما غصه می خوریم و پیر می شویم و در پشت تیترها و عکسها و خبرها پنهام می شویم تا جهان بهتر از آن شود که هست.
برای ما که نه سردبیر و نه مدیرمسئولمان در میانمان حاضر نشدند، روز خبرنگار درsms و تبریک کلامی همکاران به هم خلاصه شد تا مدیرمسئول در خبرگزاری دیگر حاضر شود و روز خبرنگار را به تمام خبرنگاران ایران تبریک بگوید.
چراغی که به خانه روا بود به مسجد روانه شد و حرفی هم نیست. این قاعده همیشگی بازی ست که که برای بزرگانمان" مرغ همسایه همیشه غاز است"
در پیام تبریک بزرگی دیگر نیز نام خیلی ها از قلم افتاد و نام خیلی ها به یادآوری سایر همکاران افزوده شد تا این خیال تلخ ظهور کند که نکند محیط دایره "خودی" و "غیر خودی" تا اینجا هم کشیده شده باشد؟
ما بیرون زمان ایستاده ایم. این گلایه ها را فراموش میکنیم و بغضمان را فرو می خوریم و باز خور را پشت خبرها پنهان می کنیم. تا مدیرمسئول و سردبیر و همه بزرگان رسانه توفیق یابند و خورشید شوند و بر همه یکسان بتابند.
کاش روزی بیاید که حرمت قلم همانی شود که پروردگار و انبیا به آن سوگند می خوردند. کاش روزی امنیت بر این حرفه حکمفرما شود.
و دعا کنیم: دعا کنیم که تا سال دیگر همه خبرنگاران و نویسندگان در بند رها شوند و تمام روزنامه های توقیف شده گشایش یابند.
دعا کنیم که عقلانیت از دست رفته در میان حاکمیت دوباره حکمفرما شود تا دیگر شاهد شکسته شدن قلمی و بریده شدن زبانی نباشیم.
ما همچنان امیدواریم...
سردار طلایی، عضو شورای شهر تهران: تضعیف و تخریب دولت احمدی نژاد حرام است!
البته واضح است که از سوی نظامیان حاکم، تخریب دولت پادگانی احمدی نژاد و تیم کیهانی اش اشتباهی نابخشودنی ست، اما این حکم فقهی از سوی آنان با کدامین علم صادر شده؟ به گمانم وقتی سرداران سابق سپاه همگی دکتر و خلبان و استاد و شهردار و دولتمرد می شوند، حتما میتوانند مجتهد هم باشند! البته مجتهد علم جمود و خشونت!
پرونده ناشران روی ميز ارشاد
خريد كتاب از ناشران يكي از راههاي حمايتهاي دولت گذشته از صنعت نشر ايران بود كه به دليل شفافيت نسبي و امكان نظارت عمومي بر آن، توانسته بود رضايت نسبي ناشران را فراهم كند هرچند در اجراي آن فراز و نشيبهايي نيز به چشم ميخورد. در اين راستا خريد كتاب از ناشران بر اساس آييننامهاي صورت ميگرفت كه تاحد زيادي مديران را به رعايت چارچوبهايي مشخص در خريد كتاب مقيد ميساخت. براساس آييننامه خريد كتاب كه با انگيزه حمايت از صنعت نشر ، تنها ناشران بخش خصوصي مشمول آن بودند، عناوين كتابها و ميزان خريد آنها را شورايي مركب از نمايندگان نهادهاي غيردولتي همانند اتحاديه ناشران و كتابفروشان، ناشران برگزيده و نمايندگان معاونت فرهنگي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي مشخص مي كردند و فهرست و شمارگان كتابهاي خريداري شده در نشريه كتاب هفته درج ميشد ...
پس از روي كار آمدن دولت نهم اما اين حوزه نيز مانند ديگر حوزه ها دستخوش تغييراتي اساسي شد. خريد كتاب ادامه يافت اما هم تركيب شورا تغيير كرد و هم ساز و كار خريد. در تركيب جديد نمايندگان نهادهاي صنفي اين حوزه (مشخصا اتحاديه ناشران و كتابفروشان) حذف شدند كه البته علي رغم تكذيب اتحاديه ناشران ، مديركل مربوطه در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي مدعي حضور آنها در جلسات خريد كتاب است.
وزارت ارشاد دولت نهم با استناد به درخواست اتحاديه ناشران از وزارت ارشاد مبني بر حذف يارانه كاغذ و به منظور هدفمندي توزيع اين يارانه و قطع سواستفاده هاي ناشران غير فعال، اعلام كرد :"به منظور تقسيم عادلانه اين بخش از بودجه فرهنگي از اين پس اين مبلغ صرف خريد كتاب از ناشرين فعال مي گردد. " و با اعلام حضور فعال 4000 ناشر از ميان 8000 ناشر ثبت شده ، بودجه 80 ميليارد ريالي را تنها به خريد از 10درصد ناشرين فعال يعني 445 ناشر اختصاص داد.
عليرضا رييس دانا مدير نشر نگاه و از ناشران قديمي در اعتراض به شيوه خريد وزارت ارشاد از ناشران مدعي شد كه يارانه كاغذ هنوز به طور كامل قطع نشده و دولت به ناشران نزديك به خود پنهاني كاغذ ميدهد.
وي تاكيد كرد: با وضعیت کنونی که بهای کتاب منتشر شده از سوی ناشران مستقل و خصوصی تا 50 درصد افزایش یافته ، دولت بیشترین حمایت های یارانه ای و خرید کتاب را به ناشران خودي اختصاص داده است.
علیرضا رئیس دانا مي افزايد: تعاونی ناشران تهران مقادیر زیادی کاغذ وارد کشور کرده است که متاسفانه وزارت ارشاد اجازه توزیع آن را میان ناشران نمی دهد و براي ما مشخص نيست چه تصمیمی برای آن گرفته اند و اين شائبه وجود دارد كه این مقدار کاغذ میان برخی ناشران خاص توزیع شود.
وی ادامه داد : به نظر می رسد در رفتار بخش هایی از وزارت ارشاد صداقت وجود ندارد؛ چرا که نه تنها از اعلام فهرست خرید کتاب جلوگیری می کنند بلکه می خواهند هیچ کس در این خصوص سوالی را مطرح نکند .
رئیس دانا تصریح کرد : بعضي ناشران خاص از بیشترین حمایت دولت و وزارت ارشاد برخوردار هستند. هم از آنها کتاب خریداری می شود و هم به آنها کاغذ می دهند اما ناشرانی مانند ما باید کاغذ خود را از بازار آزاد تهیه کنند. ضمن اینکه تنها تعداد محدودی کتاب از ناشران خصوصی خریداری می شود.
وی یادآور شد : اگر رفتار وزارت ارشاد صادقانه است می تواند به صورت شفاف اعلام کند که رقم 8 میلیارد تومان برای خرید کتاب را چگونه خرج کرده است؟
حسن كياييان رييس اتحاديه ناشران و كتابفروشان تهران ديگر منتقد وزارت ارشاد است كه در نامه اي اعتراض آميز به محسن پرويز معاون وزير ارشاد از سياستهاي وزارت ارشاد در حوزه نشر و به خصوص شيوه خريد كتاب توسط اين وزارتخانه انتقاد كرده است.
در جواب اين نامه كه با واكنش شديد پرويز همراه شد، روابط عمومي حوزه معاونت به نقل از محسن پرويز خطاب به كياييان نوشت :" مقرر شده است اداره كتاب در خصوص كوههاي يخي كه در دوره رياستجمهوري گذشته تمام قد هويدا بوده اما بنا به دلايلي از سوي جنابعالي و همكاران ناديده گرفته شدهاند و هيچگونه اطلاعيهاي در مورد آنها در جرايد كثيرالانتشار منتشر ننموده و فرياد عدالتخواهانه سر ندادهايد ، نيز اطلاعرساني كافي به عمل آورد و مشخص شود از چه تعداد ناشر طي مدت مشابه در سالهاي مذكور خريد كتاب انجام شده و چند درصد از ناشران از اين موهبت بيبهره ماندهاند. آيا بيش از 88 درصد مورد ادعا در اين نامه بوده است يا كمتر؟ "
وي در اين نامه يادآور مي شود: "توسل به جنجالهاي رسانهاي و بهرهگيري از توان جريانهاي سياسي منتقد دولت پيش از اين ناكارآمدي خود را به اثبات رسانده است و قطعا منجر به خدمات فرهنگي نخواهد شد و اينگونه حركات سياسي و نقش مخرب آنها در انجام فعاليتهاي فرهنگي و تعامل مثبت بين ناشران و متوليان امر، از چشم اعضا نيز دور نخواهد ماند. "
پرونده اختلاف ناشران و وزارت ارشاد زماني پيچيده تر مي شود كه اين وزارت به جعفر همايي دبير و سخنگوي اتحاديه ناشران و مدير نشر ني ، پيشنهاد خريد يك ميليارد و چهارصد ميليون ريال كتاب از آثار اين انتشارات مي كند اما با واكنش منفي او روبرو مي شود. قبول اين پيشنهاد كه به گفته يحيي ساساني مدير نشر افكار بيشتر به منظور خاموش كردن صداي اعتراض ناشران داده شده است ، به عقيده يك عضو ديگر اين اتحاديه مي توانست مشروعيت مجموعه اتحاديه را زير سوال برده و زمينه اعتراض هاي بعدي را نيز از بين ببرد.
گفتني است در حالي كه با كاهش سهميه هاي حمايتي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي بسياري از مطبوعات و ناشران در آستانه ورشكستگي قرار دارند ، محمد حسين صفار هرندي مدتي پيش از 10 برابر شدن بودجه فعاليت هاي قرآني اين وزارتخانه از زمان تشكيل دولت نهم خبر داده بود.
به اعتقاد ناظران عدم انتشار گزارش شفاف از نحوه اختصاص اعتبارات اين وزارتخانه در حوزه نشر يا ساير امور فرهنگي و ديني مي تواند زمينه را براي استفاده ابزاري و جناحي فراهم آورد.
كمك به فعاليت پنهان انتخاباتي دولت نهم در آستانه انتخابات مجلس هشتم و تمهيد مقدمات حضور موثر نيروهاي حامي دولت در اين انتخابات شايد از دلايل عمده افزايش جهت دار برخي اعتبارات و تخصيص شبهه دار آنها در ميان طيف خاصي از ناشران و ديگر مشمولان كمكهاي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي تلقي شود. امكاني كه به واسطه عدم وجود آمار و اطلاعات شفاف در اين زمينه چندان دور از ذهن نيست.